Văn hóa - xã hội

Xã Tiền Yên tổ chức Lễ đón nhận bằng xếp hạng Di tích lịch sử-kiến trúc nghệ thuật Quán Thượng
Ngày đăng 26/04/2021 | 11:00  | View count: 146

Ngày 23/4, UBND xã Tiền Yên tổ chức Lễ công bố và đón nhận bằng xếp hạng Di tích lịch sử-kiến trúc nghệ thuật Quán Thượng tại thôn Tiền Lệ. Dự, chúc mừng cán bộ và nhân dân thôn có đồng chí Nguyễn Thanh Tú-Uỷ viên Ban Thường vụ, Trưởng Ban Dân vận Huyện ủy; đồng chí Nguyễn Thị Thanh-Huyện ủy viên, Chủ tịch Hội Nông dân huyện; các đồng chí lãnh đạo Đảng uỷ, HĐND, UBND, UB MTTQ, các ngành, đoàn thể xã.

Quán Thượng có từ xa xưa, nguyên là một ngôi đền cổ được lập dựng để thờ đức thánh thờ chung miếu An Sở - Đức Thượng đẳng thần - Gia Thông Lý Miêng ứng đại vương - vị tướng của Triều đại Lý Nam Đế, nhà nước Vạn Xuân thế kỷ thứ VI và vợ là Lý Nương đại vương; phối thờ vị thần Á Nương đại vương đã có công âm phù bảo vệ cho cuộc sống nhân dân trong vùng. Quán Thượng nằm trên diện tích đất trên 5.000m2 trong khu dân cư xóm 4, thôn Tiền Lệ, xã Tiền Yên.

Đ/c Nguyễn Thanh Tú-UV BTV, Trưởng Ban Dân vận Huyện ủy tặng hoa chúc mừng

Quán Thượng hiện còn lưu giữ được Thần phả và từ xa xưa Quán Thượng được nhiều triều đại xưa sắc phong, hiện còn lưu giữ được 02 sắc phong: của vua Cảnh Thịnh triều Tây Sơn (năm 1794) và vua Duy Tân triều Nguyễn (năm 1909). Bức Thiều Châu, hoành phi thế kỷ XIX. Hệ thống câu đối dựng vào triều vua Thành Thái (năm 1904). Xưa kia, đền Thượng tọa lạc ở khu đất biệt đạc Vườn Hồ ngoài đê Tả Đáy cùng cụm dân cư xóm Thượng, vị trí đền xưa nằm sát sông (gần khu hồ Thượng làng Yên Thái). Do biến đổi của dòng chảy, sông Đáy dần sạt lở đến khuôn viên của quán. Vì vậy, quán Thượng còn có tên gọi là quán Lở.

Nhằm gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị di tích, năm Giáp Tuất 1934 dân làng giải ngõa kết cấu đền Thượng và đưa cùng các di văn, di vật của quán Thượng về Đình Tiền Lệ để lưu giữ. Năm Bính Tý 1936, sau khi tìm thế đất mới làng đã chuyển toàn bộ kết cấu cũ của quán Thượng về xây dựng tại vị trí mới là vị trí ngày nay. Những cấu kiện do biến thiên của thời gian đã bị hư hại, làng đã cho thay thế bằng kết cấu mang dáng dấp kiến trúc của thời Nguyễn. Năm Mậu Dần 1938 thì hoàn thành, do mới phục dựng ở vị trí mới nên dân làng ta còn quen gọi là quán Mới.

Quán Thượng được xây dựng theo kiểu chữ Công (工) với hệ thống 48 cột, các bộ vì đỡ mái được làm theo kiểu thượng chồng rường hạ kẻ. Câu đầu là các bức cốn chạm nổi “long phù”; đầu các câu đầu chạm vân mây, sóng nước; đầu kẻ bẩy được tạo tác kiểu con kìm, chạm hình đầu rồng; bức cốn phía dưới được chạm nổi hình rồng cuộn. Hoành phi trong thiêu hương đề ba chữ hán tự “Tối Linh từ” nghĩa là Linh thiêng nhất, bức thiều châu và trần tranh cổ trạm trổ tinh xảo, cùng hệ thống 4 lớp câu đối thời Nguyễn. Ngoài hậu cung, trung cung, tiền tế thì Quán Thượng có không gian kiến trúc phát triển cả phía trước, phía sau và cả hai bên, với nhiều hạng mục: Voi chầu, hai vị thần Vũ Đinh - Thiên Ất, nghi môn, tả, hữu mạc, sân lọng, trụ biểu, hồ nước cửa quán, bên tả mạc là hồ Thùng Đấu rộng 2,7 ha. Toàn bộ hệ thống di văn, di vật của đền Thượng xưa còn lưu giữ được làng đưa về lưu giữ tại đây.

Trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp, di tích Quán Thượng là nơi đặt các hầm bí mật Việt Minh che dấu cách mạng. Di tích cũng là nơi tổ chức dạy chữ cho nhân dân địa phương. Trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước, những năm 1970, 1971 di tích đón lực lượng cán bộ tình báo cao cấp miền Nam ra Bắc tập kết về hoạt động. Làng bố trí cho đơn vị K15 cục Kỹ thuật Công an về sơ tán tại đây. Từ năm 1965 đến năm 1975, trường Tiểu học Tiền Yên tổ chức học tại hai bên tả, hữu vu của di tích. Năm 1969, địa phương cùng nhân dân tổ chức Lễ truy điệu Chủ tịch Hồ Chí Minh tại di tích Quán Thượng.

Đại diện cán bộ và nhân dân thôn Tiền Lệ nhận bằng xếp hạng di tích

Di tích Quán Thượng là nơi làng tổ chức Lễ hội truyền thống hàng năm. Từ năm 2011, sau khi khôi phục lễ hội tại đình làng thì cứ 5 năm làng lại tổ chức rước Thánh từ 2 di tích quán Thượng và quán Nước về đình làng. Ngày mồng 07 tháng giêng hàng năm, làng tổ chức lễ chúc thọ các cụ được tuổi tròn 100, 90, 80, 70, 60 tuổi tại di tích Quán Thượng. Di tích Quán Thượng cũng là nơi tổ chức các hoạt động khuyến học - khuyến tài, lễ tuyên dương, tặng thưởng cho con em trong làng đạt thành tích cao trong học tập và đỗ đạt vào các trường đại học, học viện hàng năm.

Quán Thượng là công trình kiến trúc tín ngưỡng đồng thời là trung tâm sinh hoạt văn hóa cộng đồng của cộng đồng dân cư làng xã. Nhiều năm trở lại đây, Quán được cấp ủy, chính quyền và nhân dân địa phương quan tâm tư bổ, tôn tạo. Với những giá trị nổi bật, ngày 26/3/2021 đã được Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội công nhận xếp hạng di tích Quán Thượng là Di tích Lịch sử - Kiến trúc nghệ thuật.

Phát biểu tại buổi Lễ, đồng chí Nguyễn Thanh Tú-Ủy viên Ban Thường vụ, Trưởng ban Dân vận Huyện ủy chúc mừng và nhấn mạnh: đây là niềm tự hào của Đảng bộ, chính quyền xã Tiền Yên nói chung và thôn Tiền Lệ nói riêng nhưng cũng đặt ra những trọng trách to lớn trong công tác bảo tồn và tôn tạo, phát huy các giá trị của di tích lịch sử để lớp lớp cháu con tự hào với truyền thống hào hùng của ông cha. Đồng chí Trưởng ban Dân vận Huyện ủy mong muốn cấp ủy, chính quyền và nhân dân địa phương tiếp tục thực hiện nghiêm các nội quy, quy định về việc quản lý, sử dụng di tích./.

Thanh Thạo

  Bản đồ hành chính

  PHẦN MỀM TÁC NGHIỆP

  THƯ VIỆN ẢNH

  Thời tiết

Hà Nội
Đà Nẵng
TP Hồ Chí Minh